پژوهشکده حقوق و قانون ایران دو فصلنامه نقد و تحلیل آراء قضایی 2821-1790 5 9 2026 07 23 Market Trouble :An Analysis of a Judgment Concerning Unauthorized Adaptation of a Biography in a Cinematic Production: Profit or the Opportunity to Make a Profit? زحمت بازار :تحلیل دادنامه صادره شده در موضوع اقتباس غیر مجاز از زندگی نامه در تولید اثر سینمایی: سود یا فرصت کسب سود ؟ 580 607 735003 10.22034/analysis.2026.2084069.1190 FA عباس میرشکاری دانشیار گروه حقوق خصوصی و اسلامی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران، تهران، ایران 0000-0002-4927-1720 مونا عبدی دانش آموخته دکتری حقوق خصوصی دانشکده حقوق دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران. 0000-0002-2401-2415 Journal Article 2026 01 30 <span lang="EN">Among the difficulties in the field of tort law is the distinction between the two titles of "loss of profit" and "loss opportunity to make a profit" concerning the sale of a product (goods, work, etc.), which have important differences from an academic and practical point of view.</span>The similarity between these two concepts is such that many researchers and judges in their issued judgments, either consider them identical or use these terms interchangeably without taking into consideration to their distinctions. <span lang="EN">If the product offered for sale is a film, such a distinction becomes even more difficult due to some of the characteristics of this type of product, namely: 1. the intangible nature of this type of asset before production, 2. the non-decreasing basis of the income stream, and 3. the high level of uncertainty until the product is supplied to the market. </span> <span lang="EN">The judgment under analysis, rendered by Branch III of the Shahid Beheshti Public Civil Court, is one that, although rejects any harm to the plaintiff due to the specific circumstances of the case, conflation between the abovementioned concepts is clearly noticeable in the literature it employs.Therefore, on the </span>occasion of rendering the judgment in question<span lang="EN">, the opportunity has been taken to refer to their adaptation to damages incurred in the field of filmmaking, based on library studies and with a comparative and analytical approach, while distinguishing these two types of damages in general. </span>The findings of this research indicate that, for applying these two damages in this specific context, distinguishing between pre-production and post-production stages is essential. <span lang="FA">از جمله دشواریهای حوزه حقوق خسارات، تفکیک میان دو عنوان «سود از دست رفته» (عدم‌النفع) و «فرصت از دست رفته برای کسب سود» (قابلیت سودآوری) در ارتباط با فروش یک محصول (کالا، اثر و غیره) است که به‌ لحاظ علمی و عملی تفاوتهای مهمی را داراست. شباهت این دو مفهوم تا حدی است که بسیاری از محققان و همچنین قضات در آراء خود آن ‌ها را یکی می‌انگارند یا بدون توجه به تفاوت‌ هایشان، این الفاظ را به جای یکدیگر به کار می‌برند. اگر محصول مورد عرضه برای فروش، فیلم باشد، چنین تفکیکی به ‌واسطه برخی از ویژگیهای این نوع محصولات یعنی 1. غیر ملموس بودن این نوع دارایی پیش از ساخت 2. جریان درآمدی دارای پایه غیر نزولی و 3. عدم قطعیت بسیار زیاد تا پیش از عرضه، دشوارتر هم می‌شود. رأی مورد تحلیل پیش‌رو از شعبه 3 دادگاه عمومی تهران از جمله آرائی است که اگرچه با توجه به شرایط خاص این پرونده ورود هرگونه زیان به خواهان را رد کرده است اما در آمیختن میان این دو مفهوم در ادبیات به‌کار رفته در آن به خوبی قابل ملاحظه است. </span><span lang="FA">ازاین‌رو و به بهانه صدور آن، فرصت مغتنم شمرده شده است تا براساس مطالعات کتابخانه‌‌ای و با روی‌کردی تطبیقی و تحلیلی ضمن تفکیک این دو عنوان خسارت به صورت کلی، به انطباق آنها با خسارات وارد شد در عرصه ساخت فیلم اشاره شود. یافته‌‌های این تحقیق نشان می‌دهد که برای انطباق این دو عنوان خسارت در این زمینه خاص، تفکیک میان مرحله پیش از ساخت و پس از آن ضروری به نظر می‌رسد. </span> https://analysis.illrc.ac.ir/article_735003_1a806f2777b9793be5fd6708460fc75c.pdf