دو فصلنامه نقد و تحلیل آراء قضایی

دو فصلنامه نقد و تحلیل آراء قضایی

تمایز میان دفاع و دعوای تقابل در رویه قضایی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 گروه حقوق خصوصی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه خوارزمی، تهران،ایران
2 کارشناسی اردش حقوق خصوصی دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه خوارزمی تهران
3 کارشناسی اردش حقوق خصوصی دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد اردبیل
چکیده
زمانی که دعوایی طرح می‌شود اصولا خوانده برای جلوگیری از محکومیت خویش اقدام به دفاع از خود می‌نماید. این دفاع می‌تواند به صورت دفاع شکلی یا ماهوی یا دعوای متقابل مطرح شود. جایگاه دفاع ماهوی و شکلی تا حدود زیادی مشخص است اما در مورد دعوای متقابل کمی موضوع پیچیده است. تحقیق حاضر در تلاش است تا با استفاده از روش کتابخانه‌ای و بررسی آثار و نظرات صاحبنظران و نگاهی به رویه قضایی، به این سوال پاسخ دهد که در چه مواردی دفاع ماهوی کافی نیست و باید خوانده برای دفاع از حقوق خویش، اقدام به طرح دعوای متقابل نماید؟ به نظر می‌رسد خوانده در دو مورد باید از صرف بیان دفاعیات خود در قالب دفاع ماهوی پرهیز کند و اقدام به طرح دعوای متقابل نماید. مورد اول زمانی است که خوانده در تلاش برای کسر امتیاز از خواهان است. این امتیاز می‌تواند مادی یا معنوی باشد اما در هر حال باید امتیاز معنوی نیز بسیار انتزاعی نبوده و دارای ارزش معقول باشد. مورد دوم در صورتی است که بر دفاع خوانده اثر اجرایی مترتب باشد. مصداق روشن آن را می‌توان در تلاش خوانده بر اثبات باطل بودن سند رسمی مستند دعوای خواهان دید. در باقی موارد طرح دعوای متقابل توسط خوانده الزامی نمی‌باشد و به جهت جلوگیری از اطاله دادرسی توصیه به عدم استفاده از این نهاد حقوقی می‌شود.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

The Status of Counterclaim in Judicial Precedent

نویسندگان English

hosein davoodi 1
mehdi hadi 2
babak khodadost 3
1 Department of Private Law, Faculty of Law and Political Science, Kharazmi University
2 Master's Degree in Private Law, Faculty of Law and Political Sciences, Kharazmi University, Tehran
3 Master's Degree in Private Law, Faculty of Law and Political Sciences ,Islamic Azad University, Ardabil branch
چکیده English

When a claim is initiated, the defendant generally puts up a defense to prevent being convicted. This defense can be procedural, substantive or in the form of a counterclaim. The position of substantive or procedural defense is to a large extent clear. However, the case of a counterclaim is a bit complicated. Using the library method, reviewing the books and opinions of experts and taking into consideration the judicial precedent, the present research seeks to answer the question as to in which cases substantive defense is not adequate and the defendant should initiate a counterclaim to defend his rights. It seems that in two cases, the defendant should avoid merely presenting his defense in the form of a substantive defense and file a counterclaim. The first case is when the defendant is seeking to diminish certain privileges belonging to the claimant. This privilege can be material or moral, but in any case, the moral privilege should not be too abstract and should have a reasonable value. The second case would be where a counterclaim may exert a material impact on the defense put up by the defendant A clear example of a such a case would be a defendant's attempt to prove the invalidity of the notarial deed relied on by the claimant. In all other cases, it is not necessary for the respondent to file a counterclaim, and in order to avoid delays in the proceedings, it is recommended that this legal institution not be resorted to.

کلیدواژه‌ها English

Objections formale
Action in rem
Cross-claim
Defense . procedural pleas
Judicial procedure
فارسی
1.   اسدزاده طالعی، سیمین و منوچهر داور (1395)، «مطالعه تطبیقی دعوای متقابل در حقوق ایران و ایالات متحده آمریکا»، فصلنامه تحقیقات حقوق خصوصی و کیفری، دوره 12، شماره 4.
2.   آشوری، محمد (1400)، آیین دادرسی کیفری، جلد اول، چاپ بیست و دوم، تهران: سمت. ویرایش ششم
3.   امامی، سید حسن (1375). حقوق مدنی، جلد اول، چاپ شانزدهم، تهران: اسلامیه.
4.   جعفری لنگرودی، محمد جعفر (1401)، حقوق اموال، چاپ هشتم، تهران: گنج دانش.
5.   جعفری لنگرودی، محمدجعفر (1388)، مبسوط در ترمینولوژی حقوق، چاپ چهارم، تهران: گنج دانش.
6.   جعفری ندوشن، علی اکبر و مرتضی صمدی و علی مختاری چهاربری (1400)، «آثار تفکیک امور حکمی از امور موضوعی در دادرسی اسلامی»، مطالعات فقه و حقوق اسلامی، دوره 13، شماره 25.
7.   حسن‌زاده، مهدی و بدیع فتحی (1397)، «ااثر ارتباط دعاوی مدنی بر سرایت شکایت‌پذیری آرا در ایران و فرانسه با تاکید بر رویه قضایی»، فصلنامه پژوهش حقوق خصوصی، دوره 7، شماره 25.
8.   حیدری، سیروس (1389)، «اصل تناظر در حقوق فرانسه و کامن لا»، مجله مطالعات حقوقی، دوره 2، شماره 1.
9.   خدابخشی، عبدالله (1400)، حقوق دعاوی، جلد اول، چاپ چهارم، تهران: شرکت سهامی انتشار.
10.   داودی بیرق، حسین؛ آرمیون، سید کمال (1401)، «قرار اناطه در دادرسی مدنی با بررسی رویۀ قضایی»، فصلنامه مطالعات حقوق خصوصی، دوره 52، شماره 4.
11.   سامانه ملی آراء قضایی، معاونت حقوقی قوه قضاییه، < https://ara. jri. ac. ir> (تاریخ مشاهده 6/6/1402)
12.   شکوهی‌زاده، رضا (1397)، «ماهیت حقوقی رابطه دادرسی»، فصلنامه مطالعات حقوق خصوصی، دوره 48، شماره 1.
13.   شمس، عبدالله (1393)، «سبب امور موضوعی و توصیف آنها در دعوای مدنی»، فصلنامه تحقیقات حقوقی، دوره 17، شماره 65.
14.   شمس، عبدالله و ابراهیم تقی‌زاده و کامران میر حاجی (1397)، «طرح امور موضوعی و آثار آن در دعوای مدنی»، مجله حقوقی دادگستری، دوره 82، شماره 103.
15.   شمس، عبدالله (1398)، آیین دادرسی مدنی، جلد اول، چاپ سی و نهم، تهران: انتشارات دراک.
16.   شهیدی، مهدی (1398)، سقوط تعهدات، چاپ سیزدهم، تهران: مجد.
17.   شهیدی، مهدی (1401)، تشکیل قراردادها و تعهدات، چاپ شانزدهم، تهران: مجد.
18.   صدرزاده افشار، محسن (1372)، آیین دادرسی مدنی و بازرگانی، جلد سوم، تهران: انتشارات جهاددانشگاهی علامه طباطبایی.
19.   عدل، مصطفی (1373)، حقوق مدنی، قزوین: بحرالعلوم.
20.   عمید، حسن (1381)، فرهنگ فارسی عمید، چاپ بیست و چهارم، تهران: انتشارات امیرکبیر.
21.   غمامی، مجید (1383)، «دعوای متقابل»، مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی، شماره60.
22.   غمامی، مجید؛ اشراقی آرانی، مجتبی (1389)، «تفکیک امر حکمی از موضوعی در دادرسی مدنی تبیین نظریه عمومی»، مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دوره40، شماره2.
23.   کاتوزیان، ناصر (1387)، اثبات و دلیل اثبات، جلد اول، چاپ پنجم، تهران: میزان.
24.   کاتوزیان، ناصر (1394)، اعمال حقوقی، چاپ چهاردهم، تهران، شرکت سهامی انتشار.
25.   کاتوزیان، ناصر (1396)، اعتبار امر قضاوت شده در دعاوی مدنی، چاپ دهم، تهران: میزان.
26.   کاتوزیان، ناصر (1397)، ایقاع، چاپ هفتم، تهران: میزان.
27.   کاتوزیان، ناصر (1400)، نظریه عمومی تعهدات، چاپ دهم، تهران: میزان.
28.   کریمی، عباس (۱۳۸۶)، آیین دادرسی مدنی، تهران: انتشارات مجد.
29.   متین دفتری، احمد (1376)، آیین دادرسی مدنی و بازرگانی، جلد اول، تهران: آیدا.
30.   متین دفتری، احمد (1394)، آیین دادرسی مدنی و بازرگانی، جلد دوم، تهران: مجد
31.   محسنی، حسن (1393)، اداره جریان دادرسی (بر پایه همکاری و در چارچوب اصول دادرسی)، چاپ سوم، تهران: شرکت سهامی انتشار.
32.   محسنی، حسن (1394)، «رویکردی تطبیقی بر دعوی تقابل»، فصلنامه تحقیقات حقوقی، دوره 19، شماره 73.
33.   محسنی، حسن (1395)، آیین دادرسی مدنی فرانسه، جلد اول، چاپ چهارم، تهران: شرکت سهامی انتشار.
34.   محسنی، حسن و مجید غمامی و هادی ملک تبار فیروزجایی (1399)، «شناخت سه گانه آیینیک (عدم پذیرش، ایرادات آیین دادرسی و دفاع ماهوی)»، فصلنامه مطالعات حقوق خصوصی، دوره 50، شماره 40.
35.   محسنی، حسن و محمد پورطهماسبی فرد (1384)، «اصل تسلط طرفین دعوا بر جهات و موضوعات دعوا»، مجله کانون وکلای دادگستری، شماره 190.
36.   محمدی، سام و مهران قلی پور علمداری (1395)، «مطالعات تطبیقی اصل تناظر در حقوق ایران و انگلیس»، فصلنامه پژوهش حقوق خصوصی، دوره 4، شماره 15.
37.   معاونت منابع انسانی و امور فرهنگی دادگستری کل استان تهران (1400)، مجموعه نشستهای قضایی در امور مدنی (سالهای 1393-1399)، تهران: انتشارات دادگستری کل استان تهران- انتشارات اشکان.
38. منصوری رضی، ایوب و محمد حیدری (1400)، «دعوای متقابل اجباری در حقوق ایران و آمریکا»، نشریه دانش حقوق مدنی، دوره 10، شماره 2.
39.   مولودی، محمد؛ صفری، ناهید (1396)، «ایرادها و دفاع ماهوی»، مجله حقوقی دادگستری، دوره 81، شماره 97.
40.   نهرینی، فریدون (1400)، آیین دادرسی مدنی، جلد اول، بخش اول، چاپ سوم، تهران: انتشارات گنج دانش.
41.   هرمزی، خیراله (1392)، «تغییر عناصر دعوی؛ شرحی در ماده 98 قانون آیین دادرسی مدنی»، پژوهش حقوق خصوصی، دوره 1، شماره 3.
42.   افتخار جهرمی، گودرز و مصطفی السان (1401). آیین دادرسی مدنی، تهران: میزان.
غیرفارسی
43.  Bilyeu, O, John, J; Amar, V (2009). American Civil Procedure: A Guide to Civil Adjudication in US Courts, Netherland, Kluwer Law International Publishing. Netherland
44.  Clermont, K (2004). »common-law compulsory counterclaim rule: creating effective and elegant res judicata doctrine«, Cornell Law Faculty Publications,vol 79:5
45.  Guillemard, S (2004). La réforme du code de procédure civile du Québec: quelques
46.  Peterson, T (2008). The Misguided Law of compulsory counterclaims in default cases available. Arizona, Arizona Law Review, vol. 50:1107
47.  Philip R, w (2003). Set off and netting,derivatives, chearing systems, londen: Sweet & Maxwell Ltd
48.  Pierre, J؛ Fricero, N (2001). L'intérêt est l'utilité, l'avantage, que l'action peut procurer au plaideur: Droit judiciaire privé réflexions sur le contrat judiciaire, Le Cahier de Droit 45) 1 (Montréal.
49.  Terré, F؛ Simler, Ph؛ Lequette, Y (2005). Les obligations, Paris: Dalloz
ارسال نظر در مورد این مقاله
نام را وارد کنید.
نشانی پست الکترونیکی را به درستی وارد کنید.
وابستگی سازمانی را به درستی وارد کنید.
توضیحات را وارد کنید (حداقل 50 حرف)
CAPTCHA Image
شناسه امنیتی را به درستی وارد کنید.