دو فصلنامه نقد و تحلیل آراء قضایی

دو فصلنامه نقد و تحلیل آراء قضایی

اراضی واقع در حریم شهر و قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغها؛ بررسی آراء دادگاهها در پرونده باستی هیلز

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
قاضی دادگستری
چکیده
قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغها در سال 1374 با هدف جلوگیری از تغییر کاربری اراضی زراعی و تثبیت امنیت غذایی جامعه، هرگونه تغییر کاربری اراضی زراعی و باغها در خارج از محدوده قانونی شهرها و شهرکها را بدون اخذ مجوز از کمیسیون موضوع تبصره 1 ماده 1 قانون ممنوع اعلام کرده و برای مرتکب، علاوه بر قلع و قمع مستحدثات، کیفر نقدی و در مواردی حبس نیز مقرر نموده است. اجرای این قانون در رویه قضایی همواره از جهات مختلف موضوع بحث بوده است؛ از جمله این موارد می‌توان به موضوع شمولیت یا عدم شمولیت مکانی قانون نسبت به اراضی واقع در حریم شهرها اشاره داشت. در حالی‌که برخی محاکم اراضی واقع در حریم شهرها را از دایره شمول این قانون خارج می‌دانند، برخی دیگر قایل به وصف جزایی تغییر کاربری اراضی حریم شهری هستند. در پرونده مربوط به اراضی باستی هیلز واقع در منطقه لواسانات، دادگاه بدوی و تجدیدنظر با این استدلال که قانون یادشده نسبت به اراضی داخل در حریم شهرها قابل اجرا نمی‌باشد، حکم بر برائت صادر نموده‌اند. پژوهش حاضر، ضمن بررسی دلایل دو گروه موافق و مخالف، بدین نتیجه دست یافته که با عنایت به تفکیک دو مفهوم محدوده قانونی شهر و حریم شهر در قوانین پیش از قانون حفظ کاربری و امکان جمع نظارت شهرداری و اداره جهاد کشاورزی بر ساخت و ساز در حریم شهرها، عبارت «خارج از محدوده قانونی شهرها و شهرکها» در ماده 1 قانون مورد بحث شامل حریم شهرها نیز می‌گردد و بر این اساس، دادنامه مورد بحث که بدون توجه به این موضوع صادر شده، فاقد توجیه قانونی است.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Inclusion of the Law on Preservation of the Use of Agricultural Lands and Gardens Approved in 1995 on Lands Located within City Limits through a Critique of the Judgments Rendered in the Case of Basti Hills.

نویسنده English

seyedmahdi kazemi
Judge
چکیده English

The Law on Preservation of the Use of Agricultural Lands and Gardens, 1995, with the aim of preventing any changes in the use of agricultural lands and insuring the food security of the society, declares any kind of change in the use of agricultural lands and gardens outside the legal boundaries of cities and towns without obtaining a permit from the Commission mentioned in Note 1 of Article 1 of the Law, to be prohibited, imposing a fine and in some cases imprisonment of the perpetrator, in addition to eradication of the improvements made. The implementation of this Law in the judicial precedent has always been the subject of dispute from different aspects; Among such cases, one can point to the issue of whether, in terms of location, the Law includes lands located in the environs of cities or not. While some courts consider lands located in the environs of cities to be out of the scope of this law, others believe that changing the use of such lands would be a criminal offense. In the case related to Basti Hills lands located in the Lavasanat region, the first instance and the appellate courts have rendered an acquittal judgment, relying on the argument that the mentioned law in question does not apply to lands located in the environs of the cities. The present research, using the descriptive-analytical library method, while examining the evidence set forth by the opposing groups, concludes that by considering the separation of the two concepts of legal boundaries and environs of the cities in the laws that preceded the Law on Preservation of Land Use and the possibility of joint supervision by municipalities and administration of Agricultural Jihad on construction in the environs of the cities, the phrase "outside the legal boundaries of cities and towns" mentioned in Article 1 of the Law in question also includes the environs of the cities, and based on this conclusion, the judgment in question, which was rendered without taking into consideration the separation mentioned above, is bereft of any legal justification.

کلیدواژه‌ها English

change of use
preservation of use
agricultural land
garden
environs of the city
1-  آدابی، حمیدرضا (1397)، حقوق ثبت کاربردی، چاپ دوم، تهران: مرکز مطبوعات و انتشارات قوه قضاییه.
2-  احمدزاده، رسول و احمد رضایی‌پناه (1400)، «سیاست کیفری ایران در قبال تغییر کاربری اراضی زراعی و باغها»، مجله حقوقی دادگستری، دوره 85، شماره 113.
3-  افضلیان، مینا، شامبیاتی، هوشنگ و باقر شاملو (1399الف)، «جرم تغییر کاربری اراضی کشاورزی، در محاصره رویکرد ارفاقی به جرایم سبک»، پژوهش‌نامه حقوق کیفری، سال 11، شماره 2.
4-  افضلیان، مینا، شامبیاتی، هوشنگ و باقر شاملو (1399ب)، «مبانی توجیهی ضرورت مداخله کیفری در حوزه حقوق مالکانه افراد نسبت به اراضی کشاورزی»، فصلنامه تحقیقات حقوق خصوصی و کیفری، دوره 16، شماره 43.
5-  بهره‌مند، حمید و ناصر قنبریان (1397)، «تحلیل حقوقی بزه تغییر کاربری غیرمجاز از طریق دیوارکشی اراضی زراعی و باغها با تاکید بر رویه قضایی»، مجله پژوهشهای حقوق جزا و جرم‌شناسی، دوره 6، شماره 12.
6-  پارسا، محمد، وطنی، امیر و عباس کریمی (1399)، «بررسی سیاستهای حقوقی تغییر کاربری اراضی کشاورزی با تاکید بر حفظ حریم شهرها و توسعه کشاورزی (مطالعه موردی: شهرستان شمیرانات)»، فصلنامه علمی برنامه‌ریزی منطقه‌ای، سال 10، شماره 38.
7-  جعفری لنگرودی، محمدجعفر (1394)، ترمینولوژی حقوق، چاپ بیست و هفتم، تهران: کتابخانه گنج دانش.
8-  جعفری لنگرودی، محمدجعفر (1388)، حقوق اموال، چاپ ششم، تهران: کتابخانه گنج دانش.
حداد رحمتی، علی و دیگران (1402)، «آثار اقتصادی تغییر کاربری اراضی و باغات در فقه و حقوق ایران»، مطالعات فقه اقتصادی، دوره 5، شماره 5.
9-  خلیقی، فرهاد (1395)، «ساز و کارهای حقوقی جلوگیری از تجزیه اراضی زراعی و باغها در حقوق ایران»، دوفصلنامه معارف فقه علوی، سال اول، شماره 2.
10-  زراعت، عباس (1391)، مبانی استنباط حقوق، چاپ اول، تهران: میزان.
11-  سهرابی‌درخشان، مهدی و دیگران (1398)، تغییر کاربری اراضی زراعی و باغها در نظام حقوقی ایران با تاکید بر رویه قضایی، چاپ اول، تهران: مجد.
12-  قافی، حسین و سعید شریعتی (1396)، اصول فقه کاربردی، جلد اول، چاپ شانزدهم، قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.
13-  محمدی، ابوالحسن (1391)، مبانی استنباط حقوق اسلامی، چاپ پنجاه و یکم، تهران: مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران.
14-  موسوی‌مقدم، محمد (1394)، تغییر کاربری: تحلیل و نقد رویه قضایی و قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغها، چاپ پنجم، قم: حقوق امروز.
15-  مهدوی دامغانی، عبدالمجید و سیدشهاب‌الدین معین‌الدینی (1390)، «امنیت غذایی و اخلاق زیستی در کشاورزی پایدار»، فصلنامه اخلاق و علوم فناوری، دوره 6، شماره 2.
16-  میرمحمدصادقی، حسین و اسلام رجبعلی (1396)، «تحلیل جرم زمین‌خواری از منظر حقوق کیفری ایران»، مجله حقوقی دادگستری، سال 81، شماره 97.
17-  ناظمی اشنی، محمدحسین (1398)، «موضوع‌شناسی حریم املاک بر پایه مبانی فقهی و حقوقی با رویکردی بر نظرات امام خمینی»، پژوهش‌نامه متین، سال 21، شماره 84.
18-  نظری، علی‌اکبر و حسین احمری (1400)، «بررسی فقهی قاعده تسلیط و ارتباط آن با قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغها»، مجله فقه و تاریخ تمدن، دوره 7، شماره 3.
19-  نمازی‌زاده، هادی و محمد روحانی‌مقدم (1396)، «ماهیت حقوقی تغییر کاربری اراضی و املاک در حقوق ایران»، مجله علمی پژوهش در فقه و حقوق، سال دوم، شماره 5.
20-  نوبهار، رحیم (1395)، اصول فقه: مباحث الفاظ و قواعد تفسیر متن، چاپ اول، تهران: میزان.
ارسال نظر در مورد این مقاله
نام را وارد کنید.
نشانی پست الکترونیکی را به درستی وارد کنید.
وابستگی سازمانی را به درستی وارد کنید.
توضیحات را وارد کنید (حداقل 50 حرف)
CAPTCHA Image
شناسه امنیتی را به درستی وارد کنید.